Wysokość zasiłku rodzinnego wynosi miesięcznie:
- 95,00 zł na dziecko w wieku do ukończenia 5 roku życia;
- 124,00 zł na dziecko w wieku powyżej 5 roku życia do ukończenia 18 roku życia;
- 135,00 zł na dziecko w wieku powyżej 18 roku życia do ukończenia 24 roku życia.
Zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka.
Prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje:
- rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka;
- opiekunowi faktycznemu dziecka (osoba faktycznie opiekującą się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka);
- osobie uczącej się (osoba pełnoletnia ucząca się, niepozostająca na utrzymaniu rodziców w związku z ich śmiercią lub w związku z ustaleniem wyrokiem sądowym lub ugodą sądową prawa do alimentów z ich strony).
Zasiłek rodzinny przysługuje osobom wymienionym w punktach 1 i 2, do ukończenia przez dziecko:
- 18 roku życia lub
- nauki w szkole, jednak nie dłużej niż do ukończenia 21 roku życia, albo
- 24 roku życia, jeżeli kontynuuje naukę w szkole lub w szkole wyższej i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności.
Osobie wymienionej w punkcie 3, zasiłek przysługuje pod warunkiem kontynuowania nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie dłużej niż do ukończenia 24 roku życia.
Zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli:
- dziecko lub osoba ucząca się pozostają w związku małżeńskim;
- dziecko zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie albo w pieczy zastępczej;
- osoba ucząca się została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie;
- pełnoletnie dziecko lub osoba ucząca się jest uprawniona do zasiłku rodzinnego na własne dziecko;
- osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od jego rodzica, chyba że:
a) rodzice lub jedno z rodziców dziecka nie żyje,
b) ojciec dziecka jest nieznany,
c) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone,
d) sąd zobowiązał jednego z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka i nie zobowiązał drugiego z rodziców do świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka;
6) członkowi rodziny przysługuje na dziecko zasiłek rodzinny za granicą, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.
Przyznanie prawa do zasiłku rodzinnego uzależnione jest m.in. od spełnienia kryterium dochodowego. Zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przeciętny miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 674,00 zł. W przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przeciętny miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 764,00 zł.
Od dnia 1 stycznia 2016 r. obowiązuje nowe brzmienie art. 5 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który wprowadza nowy sposób ustalania wysokości przysługujących zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami w przypadku przekroczenia kryterium dochodowego uprawniającego do zasiłku rodzinnego (tzw. mechanizm złotówka za złotówkę). Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy w przypadku gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie lub dochód osoby uczącej się przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę lub osobę uczącą się do zasiłku rodzinnego pomnożoną przez liczbę członków danej rodziny o kwotę nie wyższą niż łączna kwota zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami przysługujących danej rodzinie w okresie zasiłkowym, na który jest ustalane prawo do tych świadczeń, zasiłek rodzinny wraz z dodatkami przysługują w wysokości różnicy między łączną kwotą zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami, a kwotą, o którą został przekroczony dochód rodziny. Łączną kwotę zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami, o której mowa w zdaniu poprzednim, stanowi suma przysługujących danej rodzinie w danym okresie zasiłkowym:
- zasiłków rodzinnych podzielonych przez liczbę miesięcy, na które danej rodzinie jest ustalane prawo do tych zasiłków;
- dodatków do zasiłku rodzinnego z tytułu: opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, samotnego wychowywania dziecka, wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej, kształcenia i rehabilitacji dziecka -podzielonych przez liczbę miesięcy, na które danej rodzinie jest ustalane prawo do tych dodatków;
- dodatków do zasiłku rodzinnego z tytułu: urodzenia dziecka, rozpoczęcia roku szkolnego, podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania – podzielonych przez 12.
W przypadku gdy wysokość zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami przysługująca danej rodzinie, ustalona zgodnie z powyższym mechanizmem, jest niższa niż 20,00 zł, świadczenia te nie przysługują (art. 5 ust. 3-3d ustawy).
Osoba mająca prawo do zasiłku rodzinnego może ubiegać się o następujące dodatki:
- Dodatek z tytułu urodzenia dziecka
- Dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego
- Dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka
- Dodatek z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej
- Dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego
- Dodatek z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania
- Dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego
Ubiegając się o zasiłek rodzinny do Wniosku należy dołączyć:
- Uwierzytelnioną kopię dokumentu stwierdzającego tożsamość osoby ubiegającej się o zasiłek rodzinny ( np.: dowodu osobistego) – kopię dokumentów może uwierzytelnić podmiot realizujący świadczenia rodzinne, notariusz lub instytucja, która dokument wydała.
- Skrócony odpis aktu urodzenia dziecka.
- Orzeczenie o niepełnosprawności albo orzeczenie o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli w rodzinie wychowuje się dziecko niepełnosprawne.
- Zaświadczenie lub oświadczenie o uczęszczaniu dziecka w wieku powyżej 18 lat do szkoły.
Oprócz powyższych dokumentów należy przedłożyć zaświadczenia lub oświadczenia stwierdzające wysokość dochodu rodziny uzyskanego przez członków rodziny w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy w tym odpowiednio:
Zaświadczenie z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodów uzyskanych przez członków rodziny w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych w tym także dochody z działalności pozarolniczej opodatkowanej na zasadach ogólnych.
Dochody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w przepisach o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne:
- oświadczenia członków rodziny o wysokości uzyskanego dochodu w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy;
- zaświadczenie urzędu skarbowego o wysokości należnego zryczałtowanego podatku dochodowego za dany rok;
- decyzja lub decyzje urzędu skarbowego o wysokości karty podatkowej w roku kalendarzowym, z którego ustala się dochód – w przypadku osób rozliczających się z podatku w formie karty podatkowej.
Dochody niepodlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym:
- oświadczenie o wysokości uzyskanego dochodu w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy oraz zaświadczenia podmiotów wypłacających te dochody;
- inne zaświadczenia lub dowody.
Dochód z gospodarstwa rolnego:
- zaświadczenie właściwego organu gminy o wielkości gospodarstwa rolnego wyrażonej w hektarach przeliczeniowych ogólnej powierzchni w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy albo
- nakaz płatniczy za ten rok lub nakazy płatnicze, jeżeli powierzchnia gospodarstwa uległa zmianie w ciągu roku, z którego ustala się dochód.
Alimenty otrzymywane na rzecz osób w rodzinie:
- kopia odpisu prawomocnego wyroku sądu zasądzającego alimenty na rzecz osób w rodzinie lub kopia odpisu protokołu zawierającego treść ugody sądowej;
- przekazy lub przelewy pieniężne dokumentujące faktyczną wysokość otrzymywanych alimentów oraz zaświadczenie komornika o całkowitej lub częściowej bezskuteczności egzekucji alimentów w przypadku uzyskania alimentów niższych niż zasądzone w wyroku lub ugodzie sądowej;
- oświadczenie uprawnionego o wysokości otrzymywanych alimentów w razie otrzymywania alimentów kwocie wyższej od kwoty podanej w wyroku sądu.
Oświadczenie lub zaświadczenie o wysokości składek na ubezpieczenie zdrowotne z roku poprzedzającego okres zasiłkowy.
SYTUACJE MAJĄCE WPŁYW NA ZMNIEJSZENIE DOCHODU
Alimenty płacone na rzecz osoby spoza rodziny (zobowiązanie zgodnie z prawomocnym wyrokiem sądu lub ugodą sądową):
- kopia odpisu sądu lub kopia odpisu protokołu posiedzenia zawierającego treść ugody sądowej,
- przekazy lub przelewy pieniężne potwierdzające wysokość płaconych alimentów (jeżeli kwota świadczonych alimentów jest wyższa od kwoty ustalonej w wyroku lub ugodzie sądowej, jako kwotę świadczonych alimentów przyjmuje się kwotę podaną w przekazach lub przelewach).
Pobyt członka rodziny w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie:
- zaświadczenie o wysokości ponoszonej opłaty (w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, aktualnie 2009r.) wydane przez tę instytucję.
Utrata dochodu przez uprawnionego lub członka rodziny spowodowana:
- uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego;
- utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych;
- utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie – umowy o dzieło;
- utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemertalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, z wyjątkiem rent przyznanych rolnikom w związku z przekazaniem lub dzierżawą gospodarstwa rolnego;
- wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej;
- utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
- utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych, w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń.
SYTUACJE MAJĄCE WPŁYW NA ZWIĘKSZENIE DOCHODU
Uzyskanie dochodu przez uprawnionego lub członka rodziny spowodowane:
- zakończeniem urlopu wychowawczego;
- uzyskaniem prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych;
- uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie – umowy o dzieło;
- uzyskaniem zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemertalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, z wyjątkiem rent przyznanych rolnikom w związku z przekazaniem lub dzierżawą gospodarstwa rolnego;
- rozpoczęciem pozarolniczej działalności gospodarczej;
- uzyskaniem zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
DO WNIOSKU O ZASIŁEK RODZINNY NALEŻY DOŁĄCZYĆ:
- informację sądu o toczącym się postępowaniu w sprawie o przysposobienie dziecka w przypadku osoby faktycznie opiekującej się dzieckiem, która wystąpiła o przysposobienie tego dziecka
- kopię aktów zgonu rodziców lub lub kopię odpisu wyroku zasądzającego alimenty w przypadku osoby uczącej się
- kopię karty pobytu w przypadku cudzoziemca przebywającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiadającego status uchodźcy lub posiadającego zezwolenie na osiedlenie się w Rzeczypospolitej Polskiej
- kopię odpisu prawomocnego wyroku sądu orzekającego rozwód lub separację albo kopię aktu zgonu małżonka lub rodzica dziecka w przypadku osoby samotnie wychowującej dziecko
W przypadku, gdy okoliczności sprawy mające wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych wymagają potwierdzenia innym dokumentem niż wymienione powyżej, podmiot realizujący świadczenia może domagać się takiego dokumentu.

